Het doel van yoga is misschien wat filosofischer – je zou kunnen zeggen ‘zweveriger‘ – dan je gewend bent.
Maar vergeet niet dat yoga ongelofelijk oud is.
Sterker nog:
In mijn artikel over de geschiedenis van yoga lees je hoe de oorsprong van yoga meer dan 5.000 jaar geleden plaatsvond.
De wereld zag er toen heel anders uit.
Het Christendom zou 3.000 jaar later pas ontstaan, na de geboorte van Jezus Christus.
Kerken bestonden nog niet en de mens leefde een nog vrij primitief leven.
De goden die aanbeden werden, waren compleet anders dan die wij in het Westen kennen.
Om achter het doel van yoga te komen, moeten we een leuke mix creëren tussen filosofie, theologie en geschiedenis.
Wat is het oorspronkelijke doel van yoga?
In het eeuwenoude India – en nog steeds – bestonden verschillende goden.
Die goden waren verlichte wezens en je kunt ze het beste zien als een verbeterde versie van de mens.
Wij waren ‘slechts’ gewone wezens die op het pad naar verlichting waren.
De kans om zelf een goddelijke status te verkrijgen lag zeker binnen de mogelijkheden, maar het was niet voor iedereen weggelegd.
Yoga was de route naar verlichting
Als mensen waren we doordrenkt met overtuigingen, gedragingen en bezittingen die ons weerhielden van het bereiken van verlichting.
Na een paar duizend jaar kristalliseerde de betekenis en de doelstelling van yoga verder uit.
Er werden acht stappen gecreëerd, ook wel de ‘limbs van yoga’ genoemd.
De Sanskriet (oud Indiaas) naam hiervoor was Ashtanga.
Deze stappen zouden ons als mensen helpen om verlichting te bereiken.
Route van bewustwording en loslaten
Zoals je kunt lezen in mijn artikel over de acht stappen van Ashtanga yoga, begint de reis met het loslaten van aardse – simpele – neigingen.
Het verzamelen van veel spullen bijvoorbeeld.
Of het pijn doen van andere mensen zodat jij er beter van wordt.
Andere stappen tussendoor zijn yogaposes (asanas) en ademhaling (pranayama).
Yoga poses als onderdeel van verlichting
De fysieke yogahoudingen werden in India vroeger met name gebruikt om je voor te bereiden op meditatie.
Heb je je weleens afgevraagd waarom savasana – een goede meditatiehouding – pas ná een yogasessie plaatsvindt, in plaats van vooraf?
Mijn theorie is dat het komt omdat het lichaam na yogaposes veel ontvankelijker is voor rust en ruimte in ons hoofd.
Zo ervaar ik dat wel.
Verlichting als laatste stap van yoga
De laatste stap binnen de 8 stappen van Ashtanga, is verlichting.
En dat is dan ook het oorspronkelijke doel van yoga.
Want wie verlichting bereikt, doorbreekt de cyclus van leven en dood.
Samsara en Nirwana
In het Boeddhisme – en in vergelijkbare mate het Hindoeïsme – zijn twee termen omtrent verlichting zeer belangrijk. Ze hebben beiden (in)direct te maken met het doel van yoga:
- Samsara is de eindeloze cirkel waarin we als mensen ‘gevangen’ zitten. Het is een eeuwigdurende cirkel van ‘worden’, van sterven en herboren worden. Reïncarnatie dus.
- Wie verlicht raakt, bereikt Nirwana. Het Nirwana staat gelijk aan ontsnappen uit deze eindeloze cirkel, waarna begeerte, haat en verwarring geen onderdeel van je leven meer zullen zijn.
Iedere vorm van yoga die is gebaseerd op die oude yogatraditie, heeft zichtbaar of onzichtbaar het achterliggende doel om verlichting te bereiken.
Soms ook wel zelfrealisatie genoemd.
Yoga vaak gebruikt als fysieke activiteit
Het doel van yoga is niet voor iedereen hetzelfde.
In het Westen wordt yoga veelal gebruikt om andere doelen te bereiken.
Je ziet bijvoorbeeld vaak:
We zijn veel meer bezig met de fysieke sensatie van yoga dan het spirituele of filosofische aspect.
Dat is overigens prima.
De fysieke en mentale effecten van yoga zijn los van het filosofische aspect nog steeds overduidelijk positief.
8 yogavormen en hun unieke doelen
En wat is dan het doel van de verschillende yogastijlen?
Kan je daarmee allemaal verlichting bereiken, of is het met name om een fysiek effect te bereiken?
Dat hangt af van je eigen doelen.
Ongeacht welke yogastijl je doet, kan jij altijd het persoonlijke doel hebben om zelfrealisatie of verlichting te bereiken.
Wel hebben de volgende yogavormen enkele verschillende eigenschappen om daar te komen.
#1 Wat is het doel van Vinyasa yoga?
Vinyasa yoga is een vorm van flow yoga. Het doel van Vinyasa is om ademhaling te verbinden met de beweging die je doet.
Zo ontstaat vanzelf een flow waarbij je de energiestromen door je lichaam voelt gaan.
Het eerste doel van Vinyasa is het creëren van een mind-body connectie, waardoor je meer in contact met jezelf komt.
Alternatieve doelen van Vinyasa yoga zijn het creëren van meer uithoudingsvermogen, kracht en flexibiliteit in je lichaam.
2# Wat is het doel van Ashtanga yoga?
Ashtanga yoga heeft dezelfde naam als Ashtanga, maar ze hebben niet veel met elkaar te maken.
Ashtanga yoga is een yogavorm die behoort to één van de eerste moderne yogastijlen.
Het doel van deze yoga is net als bij Vinyasa yoga; het verbinden van de ademhaling aan de beweging.
Daarnaast helpt het om je lichaam in balans te brengen en het energetisch te reinigen.
Het verschil met Vinyasa yoga is dat je bij Ashtanga yoga altijd dezelfde 75 houdingen doen, in dezelfde volgorde.
#3 Wat is het doel van Hatha yoga?
De naam Hatha yoga is al vrij oud en komt uit het Sanskriet, een oeroude Indiase taal.
Hoewel sommigen de naam vertalen als compleet woord, Hatha, zijn het eigenlijk twee woorden.
Ha en Tha.
In het Sanskriet betekent dit zonne-energie (Ha) en maan-energie (Tha)
Het doel van Hatha yoga zit verborgen in deze symbolische naam:
Balans creëren in je lichaam en geest door je zonne- en maan-energie, of je mannelijke en vrouwelijke kanten in harmonie te brengen met elkaar.
Hatha is de oudste vorm van yoga en bestaat uit een verzameling houdingen die elkaar rustig opvolgen. Het doel van Hatha yoga is niet zozeer om af te vallen, maar vooral rust en ruimte te creëren in lichaam en geest.
#4 Wat is het doel van Yin yoga?
Yin yoga is de tegenhanger van de wat vluchtige en snelle yogastijlen zoals Vinyasa en Ashtanga yoga.
Daar komt dan ook de naam vandaan. Je kent misschien wel het Yin Yang teken. De zwarte en witte kant die helemaal in balans zijn.
Alle andere yogastijlen in dit artikel (behalve Yoga Nidra) zijn Yang stijlen.
Ze zijn snel en de houdingen wisselen elkaar snel af. De betekenis van Yang is ook ‘dynamiek, veranderend, bewegend’
Yoga met weinig beweging
Bij Yin yoga – Yin betekent ‘stabiel, onbeweeglijk, verborgen’ – blijf je juist rustig en voor langere tijd in één houding liggen of zitten.
Het doel van Yin yoga is niet om fit of gespierd te worden. Het gaat om het zoeken naar de balans.
Een bijkomend doel van Yin yoga kan zijn om lenig te worden.
Door het lage tempo van Yin yoga, worden namelijk niet alleen je spieren opgerekt, maar ook je pezen en gewrichten.
#5 Wat is het doel van Bikram / Hot yoga?
Bikram en Hot yoga zijn twee vrij jonge yogastijlen. Deze yogastijl heeft voornamelijk een fysiek doel, namelijk het warmer maken van je lichaam.
Omdat Bikram en Hot yoga plaatsvinden in verwarmde ruimtes tot 40 graden, wordt het namelijk makkelijker om je spieren op te rekken.
Het doel van Bikram yoga en Hot yoga is onder andere om je lichaam soepeler en flexibeler te maken.
Doen alsof je in India bent
Sommige yogi’s leggen uit dat de hoge temperatuur wordt toegepast bij Hot yoga en Bikram yoga zodat het voelt alsof je in India bent, waar het vaak erg warm kan worden.
Daar kan het wel 40 graden worden.
Door die situatie te creëren terwijl het hier -10 is en de sneeuw op de daken ligt, kan je nog steeds profiteren van de effecten van yoga in warme gebieden.
#6 Wat is het doel van Yoga Nidra?
Ben je op zoek naar manieren om je ego te ontstijgen en jezelf nog steviger te verbinden met het universele bewustzijn?
Dan moet je een keertje Yoga Nidra proberen.
Deze yogastijl doe je volledig in stilte, zonder te bewegen.
Wel is deze vorm van yoga altijd begeleid. Dat kan thuis met audio, maar ook tijdens lessen.
Het doel van yoga Nidra is meditatie
Het doel van Yoga Nidra is om in een meditatieve staat te komen. Dat doe je door mindfulness toe te passen.
Een Yoga Nidra sessie kan tien minuten duren, maar ook twee uur.
Hoe langer je bezig bent, hoe meer je van je ego loskoppelt.
Yoga Nidra is een geweldige manier om in een meditatieve mindset te komen en te voelen hoe je geest zich verbindt met het universum.
Voor mij is het één van de meest ontspannende activiteiten die ik ooit gedaan heb.
#7 Wat is het doel van Iyengar yoga?
Het doel van Iyengar yoga is het vinden van de perfecte uitlijning van je lichaam tijdens yoga poses.
Sommige yogi’s zeggen dat dit helpt om ook je eigen geest beter uit te lijnen.
Immers, de buiten- en binnenwereld hebben altijd invloed op elkaar.
Door aan de buitenkant te observeren wat er met je lichaam gebeurt, wordt je ook bewuster van de processen in je hoofd en ziel.
Rustige yogavorm
Iyengar yoga is een rustige yogavorm waar je de tijd neemt om in de juiste positie te komen. Instructeurs nemen tijdens de lessen dan ook echt de tijd om je daarbij te helpen.
Om blessures te voorkomen worden er yoga props gebruikt.
Verwacht dus geen zwetende sessies zoals bij Bikram yoga, of spierpijn zoals alleen Vinyasa yoga dat kan geven.
Het doel van Iyengar yoga is het vinden van de perfecte balans tussen uitlijning en timing.
Conclusie
Een aantal yogastijlen uit deze lijst hebben dezelfde doelen, maar toch zijn ze compleet verschillend.
Je ziet dat de oudere yogastijlen iets meer richting het spirituele aspect trekken.
Nieuwere stijlen sluiten vaak aan op de huidige trends binnen yoga, namelijk vooral lekker bezig zijn met je lichaam.
Is er een goed of fout?
Zeker niet.
Zolang jij je na een yogasessie beter voelt dan ervoor – of slechter, maar wél een nieuw inzicht rijker – maakt het niet uit met welk doel je er naartoe bent gegaan.
Het is uiteindelijk jouw ervaring die telt.
En jij?
Heb jij een yogastijl gezien die je wel zou willen proberen? En waarom die?
Laat het me weten in de reacties!
Veel geluk,
Martijn
