Wie ontspannen in child’s pose op z’n yogamat ligt, of tijdens savasana heerlijk tot ontspanning komt na een lange dag op kantoor, denkt waarschijnlijk niet na over de duizenden jaren oude traditie waaruit yoga ontsprongen is.
Wie dat wél doet, ontdekt dat de combinatie yoga en Christen zijn, niet zo goed samen gaat.
Vanuit het geloof zijn er nou eenmaal zaken die wel of niet geaccepteerd worden.
Dat is al heel lang zo, en het ziet er niet naar uit dat er op korte termijn verandering in zal komen.
Dat roept wel vragen op:
- Waarom mag een Christen wel of geen yoga doen?
- Is er een soort yoga Christelijk, of bestaat er alleen Hindoeïstische yoga?
- Mogen Christenen alleen andere vormen van beweging doen?
- Waarom heet het wel Christelijke yoga, als yoga niet wordt geaccepteerd door het Christendom?
Dit artikel duikt de diepte in om antwoord te geven op deze interessante vraagstukken.
Mag je als Christen yoga doen?
Er zijn een aantal redenen waarom de officiële yogatraditie botst met het Christendom. Hieronder een drietal belangrijke redenen.
#1 Mensen kunnen geen verlichting bereiken
Volgens de bijbel zijn mensen gewoon mensen en is God precies dat, een God. Er is volgens de bijbel een wezenlijk verschil tussen de twee.
Volgens het Christendom kunnen we als mensen die staat van God niet bereiken. Daardoor zijn pogingen daartoe ook uit den boze.
Volgens de oude yogatraditie kunnen mensen de status van God wél bereiken, namelijk door verlicht te raken.
#2 God en de natuur kunnen nooit één worden
God heeft volgens de bijbel een verheven positie die losgekoppeld is van de natuur. God heeft de natuur immers gecreëerd. Dat botst ook met de yogatraditie, waarin God het universum is en niet de entiteit zoals het in de bijbel beschreven staat.
Yoga helpt je juist om dichterbij God als natuur te komen, waardoor het Christendom en yoga niet goed samengaan.
#3 Yoga heeft zijn wortels in een ander geloof
Wie de bijbel volgt, volgt Jezus Christus. Yoga komt voort uit het Hindoeïsme en Boeddhisme. Twee compleet andere stromingen met andere goden en een andere manier van kijken naar spiritualiteit en religie.
Wanneer je yoga omarmt, zeg je volgens sommige mensen – door middel van je handelen – dat je het Christendom afstoot en de leer van andere religieuze leiders volgt.
Intentie is het belangrijkst
Gelukkig zijn er ook Christenen die overtuigd zijn dat yoga en Christen zijn geen conflicterend iets hoeft te zijn. Zij vinden dat het gaat om de intentie die je erbij hebt.
Yoga is meer dan alleen fysieke houdingen
‘Wie alleen fysieke houdingen doet, doet geen yoga‘. Dit zal een groot deel van de spirituele leiders en vergevorderde yogi’s zeggen wanneer je zegt dat je elke week een yogaklasje bezoekt.
Yoga bestaat namelijk uit acht stappen, ashtanga genaamd. De houdingen (asana’s) zijn slechts één van die stappen. Er zijn ook stappen waarin je werkt aan het loslaten van aardse verlangens, meditatie, zelfrealisatie en als laatste stap verlichting.
Toen yoga net ontstond, werden de poses met name gebruikt om daarna beter te mediteren. Als je als Christen yoga doet en je slaat de andere zeven stappen over, heb je dan écht yoga gedaan?
Of heb je dan in een houding gestaan die je lichaam lekkerder laat voelen?
Veel yoga poses doe je nu al in het dagelijks leven
Wist je dat veel van de warming op bewegingen die je doet in de sportschool, tijdens voetbaltrainingen of langs de rand van het zwembad erg lijken op yogahoudingen?
We noemen ze alleen niet zo, om twee redenen:
Context
Iemand die op één been staat in een yogazaaltje doet een yogapose. Iemand die op één been staat in het stadspark probeert zijn balans te trainen. Door de context te veranderen, verander je de betekenis. Veel yogahoudingen zijn niet uniek en worden ook in de sportwereld gebruikt.
Mag je die bewegingen daar als Christen dan ook niet doen?
Intentie
Als je als Christen yoga doet en inderdaad verlichting wilt bereiken met je downwards facing dog, dan verloochen je misschien de bijbel. Dat klopt.
Maar als je zelf je intentie bepaalt, waarna je alleen de houdingen doet omdat het bewezen werkt bij het voorkomen van veel lichamelijke (en geestelijke) kwaaltjes?
Dan zou je kunnen zeggen dat je gewoon statisch aan het rekken bent.
Je doet toevallig houdingen die ook in yoga gedaan worden.
Je ziet dat de context en de intentie bepalen waar je mee bezig bent.
Yoga poses zijn namelijk geen super unieke bezigheden die je nergens anders ter wereld ziet.
Verwesterlijking van yoga
Wil je als Christen yoga doen? Dan kan je toch ook alleen het fysieke gedeelte van yoga doen? Omdat het goed is voor je lichaam? Je hoeft het niet met de rest eens te zijn.
Sterker nog. Ik weet zeker dat veel mensen die nu yoga doen, helemaal niet bezig zijn met het bereiken van verlichting. Ook als ze niet Christelijk zijn.
Door de verwesterlijking van yoga zijn mensen veel minder bezig met de overige 7 stappen van yoga. Veel mensen weten daarom niet eens dat yoga meer is dan alleen de yogahoudingen.
Dat terwijl de houdingen maar een klein deel zijn van het echte pad van yoga.
Een verschil tussen fysieke en spirituele yoga
Is het hele verhaal van yoga niet Christelijk genoeg? Dan kun je een harde grens trekken tussen fysiek en metafysiek.
Niet iedere Christen is het hiermee eens, maar het is vrij eenvoudig te doen.
Uiteindelijk bepaal je zelf in welke mate je de achterliggende traditie van yoga in je leven toelaat.
Moet je tijdens een yogales mediteren van je instructeur, dan kan je op je eigen manier ook bidden aan God, toch?
Daar is helemaal niets mis mee.
Christelijke yoga: de oplossing voor gelovige yogi’s?
Voor Christenen die het toch iets te veel van het goede vinden, zijn er niet zo lang geleden vormen van Christelijke yoga ontstaan.
Yahweh yoga
Yahweh yoga is een programma voor yoga instructeurs die op Christelijke manier yoga willen geven aan cursisten. Bij deze yogastijl worden Christelijke idealen en waarden doorgegeven, naast een focus op goed eten en gezond leven.
Christ Centered Yoga
Christ Centered Yoga is een vorm van yoga die zich richt op de fysieke en spirituele perspectieven van het Christendom. Tijdens de yogalessen wordt er gericht op het verheerlijken van Jezus Christus. Soms door middel van heilige teksten, gebeden of zang.
Kritiek op Christelijke yoga
Het was natuurlijk wel te verwachten dat er kritiek zou komen, zodra één geloof iets overneemt van een ander geloof en het op die manier lijkt toe te eigenen.
Dat komt dan ook de veelgehoorde kritiek op Christelijke yoga vandaan. Een duizenden jaren oude traditie wordt beetje bij beetje afgebroken, waarna één van die stukjes in een andere context gebruikt wordt en door een ander geloof wordt gebruikt.
Je ziet dezelfde kritiek bij geitenyoga, overigens.
Een mooi voorbeeld dat Christelijke yoga zijn eigen pad wil bewandelen is dat yoga poses vaak niet bij hun Sanskriet naam worden benoemd..
En dat is eigenlijk grappig, want het woord yoga is óók een naam die uit het Sanskriet komt. Het is een verbastering van het woord yoke.
Yoga betekent ‘verbinding met het goddelijke’
‘Yoga’ betekent het verbinden van het individuele bewustzijn met het universele of collectieve bewustzijn – God dus. Maar niet de Christelijke God.
En dat is precies de kritiek die het Christendom heeft op traditionele yoga. Dat die connectie met het Goddelijke er niet kan en mag zijn.
Het is wel bijzonder dat Christelijke yoga wel de naam ‘yoga‘ heeft overgenomen, terwijl het staat voor zoiets belangrijks dat het Christendom juist afkeurt uit de traditie.
Conclusie
Wanneer je over religie begint, is een inhoudelijke discussie nooit ver weg. Ik probeer daar ver weg van te blijven, omdat een discussie over dit soort abstractheden in mijn optiek nooit een bevredigend antwoord lijkt te hebben.
Wat ik wel interessant vind, is de discussie over het toe-eigenen van de naam yoga door het Christendom.
Mogen ze dit zomaar doen, denk je? En mag het Christelijke ‘yoga’ heten als de hele traditie rondom yoga niet wordt nageleefd?
Ben je zelf een Christen? En doe je yoga? Hoe ervaar jij dit onderwerp, de lessen en het spirituele aspect van yoga?
Ik ben oprecht benieuwd naar je antwoord. Laat het me weten in de reacties.
Veel geluk,
Martijn
